Жанубий Африкада мигрантларга қарши зўравонликлар авж олиши оқибатида машиналар ёқиб юборилди ва дўконлар талон-торож қилинди

Жанубий Африкада мигрантларга қарши зўравонликлар авж олиши оқибатида машиналар ёқиб юборилди ва дўконлар таланди

Корхоналар ёпиқ қолган бир пайтда полиция оломонни тарқатиш учун резина ўқлардан фойдаланди

Полициянинг маълум қилишича, Жанубий Африканинг иккита йирик шаҳрида иммиграцияга қарши намойишлар зўравонликка айланиб кетганидан кейин камида 24 та транспорт воситаси ёқиб юборилган ва чет элликларга тегишли дўконлар таланган.

Тўқнашувлар пайшанба куни мамлакатнинг энг йирик шаҳри Йоханнесбург ташқарисидаги йирик Соуэто шаҳарчасида ва шарқий соҳилдаги йирик порт шаҳри Дурбанда содир бўлди.

Тартибсизликлар суднинг ҳукуматга айрим мигрантларнинг бошпана сўраб мурожаат қилишига тўсқинлик қилган ғовларни олиб ташлаш тўғрисидаги қароридан кейин кучайган ғазаб фонида юз бермоқда.

Жанубий Африкада тез-тез қўшни давлатлардан келган мигрантларга қаратилган ксенофобик зўравонликлар такрорланиб туради.

Пайшанба кунги намойиш Дурбанда чет эл фуқароси намойишчилардан бирига ҳужум қилгани ҳақидаги иддаолардан кейин зўравонликка айланиб кетди.

Полициянинг билдиришича, ушбу гумон қилинаётган ҳужумга алоқадорликда айбланиб уч нафар чет эл фуқароси ҳибсга олинган.

Квазулу-Натал шарқий провинциясидаги Дурбан шаҳрида намойишчилар ҳукуматнинг қочқинларни қабул қилиш маркази олдига тўпланиб, бошпана сўраб бериладиган аризаларни қабул қилишни тўхтатишни талаб қилишди.

Шаҳар марказидаги корхоналар ўз эшикларини ёпгани сабабли полиция оломонни тарқатиш учун резина ўқлардан ўт очди.

«Ҳудуддаги чет эл фуқаролари ва Жанубий Африка фуқаролари ўртасида тўқнашувлар бўлди», — деди маҳаллий полиция катта офицери Ксолани Фиҳла SABC телеканалига.

«Ҳозирги вақтда ҳеч қандай жароҳатланганлар ҳақида хабар берилмаганини тасдиқлай оламан», — дея қўшимча қилди у.

Полициянинг маълум қилишича, Дурбанда 14 та ва Соуэтода 10 та машина ёқиб юборилган, Соуэтода Жанубий Африка аҳолиси ва чет эллик дўкондорлар ўртасидаги тўқнашувлар пайтида ўқ овозлари ҳам эшитилган.

Миллий полиция комиссари вазифасини бажарувчи генерал-лейтенант Пуленг Димпане мулкнинг вайрон қилинишини қоралади.

Соуэтонинг Орландо Вест мавзесида аҳоли дастлаб чет эл фуқаролари томонидан бошқариладиган, маҳаллий тилда «спаза» деб аталадиган кичик дўконларни ёпишни талаб қилиш учун тўпланган эди.

Маҳаллий ОАВ хабарига кўра, намойишчилар айрим ҳудудлардан чет эллик савдогарларни ҳайдаб чиқарган, дўконларга ҳужум қилинган ва бир бинога ўт қўйилган.

Полиция кейинги зўравонликларнинг олдини олиш учун қўшимча кучлар юборилганини маълум қилди.

Ҳукумат етказилган зарар учун масъул бўлганларни жавобгарликка тортишга ваъда берди.

Сўнгги тартибсизликлар Жанубий Африка Конституциявий судининг — мамлакатнинг энг олий суди — июль ойидаги қароридан кейин юз берди. Ушбу қарор билан айрим шахсларнинг мамлакатга қандай кириб келгани ёки иммиграция муддатларини ўтказиб юборгани сабабли бошпана сўрашига тўсқинлик қилувчи чекловлар бекор қилинган эди.

Бу қарор бошпана изловчиларга, ҳатто улар Жанубий Африкага керакли ҳужжатларсиз кирган бўлсалар ҳам, ариза топширишга рухсат берилиши кераклигини англатади.

Бу юзлаб одамларнинг қочқинларни қабул қилиш марказларига тўпланишига олиб келди ва бу қарор ҳужжатсиз миграцияни рағбатлантиришидан хавфсираган иммиграцияга қарши фаолларнинг ғазабини қўзитиб юборди.

Ҳукумат матбуот котиби Уильям Балойи Reuters ахборот агентлигига берган интервьюсида одамлар ушбу қарор ҳақида атайлаб ёлғон маълумотлар тарқатиб, ҳужжатсиз мигрантларга автоматик равишда қонуний мақом берилади деган таассурот уйғотганини айтди.

Балойининг сўзларига кўра, бу қарор мигрантларга автоматик равишда қочқинлик мақомини ёки Жанубий Африкада доимий қолиш ҳуқуқини бермайди.

Мутасаддиларнинг айтишича, аризалар ҳали ҳам индивидуал тарзда кўриб чиқилади ва ариза берувчилар иммиграция текширувидан ўтишлари керак бўлади.

Шу йил бошида иммиграцияга қарши гуруҳлар ҳужжатсиз чет эл фуқароларидан 30 июнгача мамлакатни тарк этишни талаб қилиб, бир неча ҳафта давомида намойишлар ўтказган эди.

Намойишлар ўн минглаб мигрантларни қочишга мажбур қилди, баъзилари ўз ҳукуматлари томонидан ташкил этилган репатриация дастурлари орқали уйларига қайтишди.

Жанубий Африка қарийб йигирма йилдан бери ксенофобик ҳужумларга дуч келиб келмоқда. 2008 йилда чет эл фуқароларига қарши кенг кўламли ҳужумлар пайтида 60 дан ортиқ одам ҳалок бўлган ва ўн минглаб одамлар уй-жойини тарк этишга мажбур бўлган эди.

Сўнгги тартибсизликлар кенг тарқалган қашшоқлик, чуқур тенгсизлик ва ишчи кучининг тахминан учдан бир қисмига таъсир кўрсатаётган ишсизлик фонида юз бермоқда.

Мигрантлар кўпинча иш жойларини тортиб олиш, жиноятчиликка ҳисса қўшиш ва давлат хизматларига босим ўтказишда айбланади, гарчи тадқиқотчилар бундай умумий даъволар далиллар билан тасдиқланмаганлигини айтсалар ҳам.

Иқтисодий қийинчиликларга қарамай, Жанубий Африка иш, хавфсизлик ва яхшироқ имкониятлар излаётган мигрантлар учун қитъадаги асосий йўналишлардан бири бўлиб қолмоқда.