Ишга қабул қилиш суҳбатида сиз жавоб беришингиз шарт бўлмаган савол
Мутахассислар ишга жойлашиш бўйича суҳбат давомида сиздан ҳозирги иш ҳақингиз ҳақида сўрашса, нима қилиш кераклигини тушунтириб беришди.
**Жавоб беришингиз шарт бўлмаган иш суҳбати саволи**
Сиз хоҳлаганча тайёргарлик кўришингиз мумкин, лекин кўпинча суҳбатда сизни ноқулай аҳволга соладиган битта савол барибир учрайди.
Буюк Британияда иш берувчиларга ҳозирги иш жойингизда қанча маош олишингизни сўрашга рухсат берилган, аммо номзодлар бунга жавоб беришлари шарт эмас.
Рекрутерларни иш ҳақи тарихи ҳақида сўрашни тўхтатишга чақиришди, Европа Иттифоқида эса янги қоидалар уларга буни тақиқлайди.
Аммо Буюк Британияда бу савол ҳали ҳам пайдо бўлиши мумкин, хўш, унга жавоб беришнинг энг яхши йўли қандай?
Янги ходимларни ишга қабул қилиш ёки суҳбатдан ўтказишда иш берувчилар номзодларни ҳимояланган белгилар, жумладан, ёши, ногиронлиги, жинсини ўзгартиргани, никоҳи ва фуқаролик шериклиги, ҳомиладорлиги ва оналиги, ирқи, дини ёки эътиқоди, жинси ва жинсий ориентацияси асосида камситмасликлари керак.
Пул мавзуси ҳам суҳбатдошлар, ҳам номзодлар четлаб ўтишга ҳаракат қиладиган мавзудек туюлиши мумкин.
Аммо иш жойидаги маслаҳат ва яраштириш хизмати (Acas) катта маслаҳатчиси Луиз Радднинг айтишича, иш берувчиларга суҳбатдан ўтувчилардан уларнинг ҳозирги иш ҳақи ёки маош бўйича умидлари ҳақида сўрашни тақиқловчи қоидалар йўқ.
Унинг сўзларига кўра, агар иш берувчилар буни билишни истасалар, ҳаммага адолатли муносабатда бўлиш учун ҳар бир номзодга бир хил савол беришлари керак.
Бир неча йил олдин иш берувчиларни янги ходимлардан аввалги иш жойларида қанча маош олганларини сўрашни тўхтатишга чақирувчи кампания бошланган эди. Унинг ўз хештеги бор эди: #EndSalaryHistory.
Аёллар ва гендер тенглиги учун курашувчи Фосетт жамияти (The Fawcett Society) ушбу савол жинс, ирқ ва ногиронлик тенгсизлиги билан боғлиқ узоқ вақтдан бери мавжуд бўлган адолатсиз маош фарқларини сақлаб қолишга ёрдам беришини айтди.
Жамиятнинг таъкидлашича, иш берувчилар иш ҳақини кўникмалар, тажриба ва иш унумдорлигига қараб белгилаш ўрнига, аслида инсоннинг тахмин қилинган қиймати ва музокаралар олиб бориш қобилиятини тақдирламоқдалар.
Рекрутинг ва бандлик конфедерацияси ушбу кампанияни қўллаб-қувватлади ва рекрутерларни бу ҳақда сўрамасликка чақирди.
Иттифоқ бўйлаб жорий этилаётган янги қоидаларга кўра, Европа Иттифоқидаги иш берувчиларга иш ҳақи тарихи ҳақида сўраш тақиқланади.
Аммо бу Буюк Британия Вазирлар Маҳкамасининг режаларига киритилмаган, улар бунинг ўрнига иш берувчилардан иш эълонларида маош тафсилотларини эълон қилишни талаб қилишга эътибор қаратмоқда.
Агар сиз янги ишга ҳужжат топшираётган бўлсангиз, хоҳласангиз, ҳозирги маошингизни ошкор қилишингиз мумкин.
Лондонда BBC News томонидан сўровга тутилган баъзи одамлар кейинги иш жойларида кўпроқ маош олиш учун оширилган маошни айтишларини билдиришди. Аммо суҳбатда ёлғон гапириш хавфи ҳар қандай эҳтимолий фойдадан анча катта бўлиши мумкин.
Агар хоҳламасангиз, маошингизни ошкор қилишга мажбур эмассиз.
Радднинг айтишича, баъзи одамлар ўзларининг маош бўйича умидларини айтишни ёки ушбу лавозим учун иш ҳақи оралиғи ҳақидаги тушунчаларини тушунтиришни афзал кўришлари мумкин.
Рекрутинг фирмалари кўпинча номзодлар бунинг ўрнига ўзларининг кўникмалари ва тажрибаларини таъкидлашлари мумкинлигини айтишади, токи уларнинг маош тарихи эмас, балки айнан шу жиҳатлари уларга қанча тўланиши кераклигини баҳолаш учун хизмат қилсин.
Рекрутинг ва бандлик конфедерациясининг кампаниялар бўйича директори Шазия Эжазнинг айтишича, иш изловчилар маош ҳақидаги саволларга "реализм, аммо айни пайтда ишонч билан" ёндашишлари керак.
"Номзодлар ўзлари олиб келадиган қийматни, улар учун энг муҳим бўлган имтиёзларни кўрсатишга эътибор қаратишлари ва суҳбатга ушбу лавозим учун бозордаги нархларни билган ҳолда боришлари мумкин", дейди у.
"Маошлар бўйича уй вазифасини бажарган ва қўшадиган ҳиссасини тушунтириб бера оладиган иш изловчилар энг қулай шарт-шароитлар тўпламини қўлга киритиш учун энг кучли позицияда бўладилар".