Ипак Шарқ ва Ғарбни бирлаштиради

Ипак Шарқ ва Ғарбни бирлаштиради

Ўзбекистон Давлат амалий санъат ва ҳунармандчилик тарихи музейида Ўзбекистон Республикаси давлат мустақиллигининг 35 йиллиги ҳамда Лион (Франция) тўқимачилик музейининг 100 йиллигига бағишланган «Ипак: анъанадан замонавийликка» номли махсус мода намойиши бўлиб ўтди.

Тадбир ташкилотчилари Bahor France бренди, Ўзбекистон «Ҳунарманд» уюшмаси ва Ўзбекистон Давлат амалий санъат ва ҳунармандчилик тарихи музейи бўлди.

Асрлар давомида ўзбек ипакчилиги турли-туман матолари, миллий орнаментлари ва ўзига хос декоратив санъати билан ажралиб турадиган ноёб маданиятни шакллантирди. Франциянинг Лион шаҳри эса, ўз навбатида, кўп асрлик ипак ва тўқимачилик ишлаб чиқариш мактаби, мато яратишнинг бой анъаналари ва жаҳон модаси ривожига қўшган салмоқли ҳиссаси билан машҳур. Ўзбек миллий колорити ва француз тўқимачилик санъатининг замонавий мода тенденциялари билан уйғунлашуви Bahor France экобренди ва ательеси асосчиси Навбаҳор Бодога янги кийимлар коллекциясини яратиш учун илҳом бағишлади.

У Хоразмда туғилган, кейинчалик Францияга кўчиб ўтиб, Лионда табиий ўзбек ипагидан премиум тоифадаги кийим-кечак ва уй тўқимачилиги маҳсулотлари ишлаб чиқарадиган брендга асос солган. Bahor илдизлари ўзбек заминига бориб тақалади, аммо айнан Францияда, Лионда улар гуллаб-яшнаган дарахтга айланди. Лион модельерни ўз тарихи билан ингичка ва мустаҳкам ипак ипи орқали боғлади.

– Мен учун асосий илҳом манбаи бизнинг тарихимиз бўлди. Аслида, бу коллекция – анъанавий ранглар призмаси орқали ифодаланган саёҳатдир. Bahor бренди учун бундай ранглар кўплиги мутлақо дебют ҳисобланади, чунки одатда биз фақат қора ва оқ гамма билан боғланамиз. Мен Ўзбекистонга тез-тез келиб тураман, маҳаллий матоларни узоқ вақт томоша қиламан ва анъанавий нақшларни ўрганаман. Буларнинг барчаси улкан ижодий туртки беради. Бугун мен мутлақо ишонч билан айта оламанки, ҳам ўзбек, ҳам Лион ипаги билан маҳоратли ва уйғун ишлашни ўргандим. Айнан санъатимиз тарихи ва маданий меросимизни чуқур англаш менга жасур қадам ташлашга – уларни бирлаштиришга ва ўзбек рангларининг ёрқин, серсув палитрасини асли французча бўлган коллекцияга уйғун тарзда сингдиришга имкон берди, – деди Навбаҳор Бодо.

Ўзбекистон Давлат амалий санъат ва ҳунармандчилик тарихи музейининг оқшомги ҳовлиси муҳитида, унинг ноёб фасади фонида, Халида Камилованинг Ўзбекистоннинг ҳар бир ҳудуди аёллари кийимларининг гўзаллиги ва ўзига хослигини намойиш этувчи миллий либослари намуналари қуршовида сеҳрли воқелик намоён бўлди.

Ўзбек ипакчилигининг бой мероси француз Лионининг мода маданияти билан бирлашиб, янгича янгради. Намойиш замонавий модада миллий матолар ва анъанавий ҳунармандчилик элементларидан фойдаланишнинг кенг имкониятларини кўрсатиб, тарихий мерос ва замонавий ижодкорлик ўртасидаги табиий боғлиқликни таъкидлади.

– Тахминан уч йил аввал «Баҳор» ансамбли Bahor бренди билан ҳамкорлик тўғрисида шартнома имзолаган эди. Биз унинг намойишларида иштирок этиш ва биргаликда ижодий лойиҳаларни амалга оширишга келишиб олдик. Бу биринчи қўшма намойиш. Раққослар учун модель сифатида ишлаш қийин эмас, улар ўз таналарини яхши бошқарадилар, саҳнада ўзини тутишни ва ҳаракат қилишни биладилар. Шунинг учун бундай ижодий формат биз учун қизиқарли ва биз ҳамкорликни мамнуният билан давом эттирмоқдамиз. Кейинги йилга янги катта лойиҳа режалаштирилган бўлиб, у Лионда ҳам бўлиб ўтади деб умид қиламан. Бу шунчаки коллекция намойиши бўлмайди: унда либослар кўргазмаси, «Баҳор» ансамбли иштирокидаги мусиқа ва рақс дастурлари кўзда тутилган, – деди Ўзбекистон Давлат «Баҳор» рақс ансамбли директори Гулнора Мусаева.

Тадбирда Лион ва Франциянинг бошқа ҳудудларидан келган меҳмонлар иштирок этдилар. Улар орасида Лион тўқимачилик музейи ассоциацияси президенти ва вакиллари, маданият, тўқимачилик ва мода соҳаси мутахассислари, Bahor France ҳамкорлари, шунингдек, Франция маданият доиралари вакиллари бор эди. Намойиш доирасида Ўзбекистон ва Франция дизайнерлари, ҳунармандлари, санъат ва маданият соҳаси мутахассислари, сайёҳлик ва тўқимачилик тармоқлари вакиллари ўртасида фикр ва тажриба алмашилди.

– Ўзбекистон – ақл бовар қилмайдиган даражада қизиқарли, фойдали ва эстетик жиҳатдан гўзал йўналиш. Биз ўзимиз учун ажойиб мамлакатни кашф этдик. У ғайриоддий, шунчаки сеҳрли! Ўзбекистон аҳолиси жуда меҳмондўст ва самимий, меъморий обидаларингиз муҳташам, уларни қайта тиклаш ишлари эса бенуқсон бажарилган. Ўзбек маданияти ва анъаналарини тарғиб қилиш ҳақида гапирадиган бўлсак – масалан, ўзбек атласи ҳозирда жаҳон подиумларида пайдо бўлаётгани – менимча, бу жараён Европада эндигина бошланмоқда. Олдинда ҳали кўп ишлар турибди. Европаликлар онгида Ўзбекистон шунчаки собиқ шўро республикаси деган стереотип ҳали ҳам кучли, одамлар мамлакат бугунги кунда қандай кўринишга эга эканлигини ва у қанчалик ривожланганини тўлиқ англаб етмаган. Аммо бу ерга келиб, биз улкан ривожланиш даражасини ўз кўзимиз билан кўрдик. Энди биз Лионда ва бутун Францияда Ўзбекистоннинг ҳақиқий элчиларига айланишни, сизнинг ажойиб меросингизни фаол оммалаштиришни истаймиз, – дея таассуротлари билан ўртоқлашди Лиондаги Тўқимачилик ва декоратив санъат музейи дўстлари жамияти президенти Анри Брендера.

Асрлар давомида ипак Шарқ ва Ғарбни боғлаб келган. Бугунги кунда у янги аҳамият касб этиб, Ўзбекистон амалий санъати ва ҳунармандчилигининг бой меросини тарғиб қилишга ёрдам бермоқда, миллий меросни замонавий дизайн билан уйғунлаштириш учун янги имкониятлар яратмоқда ҳамда Ўзбекистон ва Франция ўртасидаги маданий ҳамкорлик, ижодий мулоқот ва дўстлик рамзига айланмоқда.