Дунё

Инсон иқтисоддан устун: Кореяда компаниялар жазирама сабаб ходимларига таътил берди

Кореяда 1904-йилдан бери энг иссиқ ҳарорат қайд этилди – 42,5 градус. Президент буни миллий фалокат дея атади. Катта компаниялар эса ўз ходимларига 10 кунгача меҳнат таътили берди, ҳаттоки улар хорижга ҳам компания ҳисобидан дам олишга жўнатилган. Кореяда таътилни иқтисодий зарар эмас, меҳнат ҳуқуқининг бир қисми ва келажакка инвестиция деб қабул қилишади, дейди Kun.uz билан гаплашган Сеулдаги тадқиқотчи Дониёр Бобоев.

Инсон саломатлиги иқтисодий манфаатлардан устун: Кореяда компаниялар жазирама туфайли ходимларига таътил берди.

Корея Республикасида 1904-йилдан буён кузатилган энг юқори ҳарорат – 42,5 даража Селсий қайд этилди. Президент Ли Чжье Мёнг бу ҳолатни миллий фалокат деб атади. Йирик компаниялар эса ўз ходимларига 10 кунгача ҳақ тўланадиган таътил бериб, ҳатто уларни компания ҳисобидан хорижга дам олишга жўнатди. Сеулдаги тадқиқотчи Дониёр Бобоевнинг Kun.uz нашрига маълум қилишича, Кореяда таътил иқтисодий зарар эмас, балки меҳнат ҳуқуқининг бир қисми ва келажакка инвестиция сифатида қабул қилинади.

Бугунги кунда кўплаб давлатлар қатори Корея Республикасида ҳам ўта иссиқ ёз ҳукмрон. Мамлакатда 1904-йилдан бери қайд этилган энг юқори ҳаво ҳарорати 42,5 даражани ташкил этди. Президент Ли Чжье Мёнг бу вазиятни миллий фалокат деб баҳолади. Ҳукумат ходимларга оммавий таътил бермаса-да, улар учун зарур меҳнат шароитларини яратиш ва аҳолини иссиқдан ҳимоя қилиш чораларини кўришда фаол иштирок этмоқда.

Жоонгбу халқаро университетида тадқиқотчи ва Корея компаниясида ишловчи Дониёр Бобоев Kun.uz билан суҳбатда ҳаво ҳароратининг ҳар йилгидан ҳам иссиқроқ эканлигини таъкидлади. Айниқса, мамлакатнинг океан бўйида жойлашганлиги сабабли юқори намлик иссиқ ҳавони яшаш учун жуда ноқулай қилади.

Шунга қарамай, Корея ҳукумати ва маҳаллий ҳокимиятлар аҳоли учун қўлидан келган барча чораларни кўрмоқда. Жумладан, автобус бекатларида совутиш мосламалари, кўчаларда салқинлаш хоналари, автобус ичида ва белгиланган жойларда бепул салқин ичимликлар ҳамда соябонлар тақдим этилмоқда. Ҳатто йирик Корея компаниялари ўз ходимларига 3 кундан 10 кунгача ҳақ тўланадиган меҳнат таътиллари бермоқда.

Дониёр Бобоевнинг сўзларига кўра, барча йирик компанияларнинг ищилари ҳозирда таътилда, ҳатто баъзилари хорижга дам олишга жўнаб кетган. Корея халқи жуда меҳнаткаш бўлиб, бу меҳнацеварлик давлатнинг иқтисодий мўъжизасига сабаб бўлган. Бироқ, улар кўп ишлашларига қарамай, меҳнат ҳуқуқларига жуда қатъий амал қилишади. Масалан, Кореяда ҳозирги кунда берилган таътил иқтисодий зарар эмас, балки ходимларнинг келгуси фаолияти ва самарадорлиги учун инвестиция деб ҳисобланади.

Бундан ташқари, таътиллар нафақат Корея фуқароларига, балки миллати, ирқи, жинсидан қатъи назар, ўша компаниянинг барча ходимларига бирдек амал қилади. Чунки Кореяда меҳнат муҳофазаси қонунияти ҳамма учун баробар ишлайди.

Ўзбекистонда чилла тугаган бўлса-да, шу ҳафта охирида ҳаво ҳарорати яна юқори бўлиши кутилмоқда. Республика қонунчилигида ноқулай об-ҳаво шароитларида оммавий таътил бериш нормаси мавжуд эмас, аммо ходимларнинг соғлиғи ва хавфсизлигини таъминлаш учун барча чораларни кўриш мажбурий ҳисобланади. Шунингдек, ўтган ойдаги аномал иссиқ туфайли ходимларига таътил берган ташкилотлар ва компаниялар ҳақида маълумотлар учрамади.