Франция талабалар норозилигини тинчлантириш йўлидаги биринчи қадам сифатида қўшимча 3000 нафар ўқитувчи ваъда қилмоқда
Таълим вазири Эдуар Жеффре ушбу таклифни юқори синф ўқувчиларининг баъзан зўравонлик билан кечган навбатдаги намойишлар кунидан кейин илгари сурди.
Франция талабалар норозилигини юмшатиш бўйича дастлабки қадам сифатида қўшимча 3000 нафар ўқитувчи ажратишга ваъда берди
Франция ҳукумати талабаларга биринчи ён беришини таклиф қилиб, яқин кунларда қўшимча 3000 нафар вақтинчалик ўринбосар ўқитувчи ажратишни ваъда қилишидан бир неча соат олдин Париждаги Бастилия майдонига минглаб одамлар йиғилди.
Таълим вазири Эдуар Жеффре пайшанба куни кечқурун берган телекўрсатувида, юқори синф ўқувчиларининг баъзан зўравонлик билан кечган навбатдаги намойишлар кунидан кейин ушбу чорани эълон қилди.
Ҳукумат маълумотларига кўра, ўрта таълимда кўпроқ ресурслар ажратиш талаблари билан бошланган норозилик намойишларидан бери 6 877 киши ҳибсга олинган ва қўлга олинганларнинг 86 фоизи 18 ёшга тўлмаганлардир.
Касаба уюшмалари уч ҳафталик ҳаракатнинг «Тўртинчи ҳаракати» деб атаган пайшанба кунги намойишларда бутун мамлакат бўйлаб 71 000 га яқин одам, жумладан Париждаги Бастилия майдонида 24 000 киши иштирок этди.
Полиция уларга тош ва қўлбола пиротехника воситалари билан ҳужум қилган гуруҳларни тарқатиш учун яна кўздан ёш оқизувчи газдан фойдаланди.
Бордода намойишчилар лицейни вайрон қилишди, Марселда эса директор ўринбосари калтакланди.
Жума куни 3500 та лицейдан 140 га яқини тўлиқ ёки қисман ёпилди, бу ўтган кунларга нисбатан кескин камайишдир. Шунга қарамай, келаси сешанба куни навбатдаги норозилик куни деб эълон қилинди.
Жеффренинг баёноти намойишчиларнинг шикоятларига нисбатан биринчи жиддий ён бериш бўлди.
Франция таълим тизимида ўқитувчиларнинг йўқлиги ва уларнинг ўрнини босиш учун мавжуд ўринбосар ходимлардан фойдаланилмаслиги сабабли жуда кўп дарс соатлари йўқотилиши анчадан бери тан олиб келинади.
Вазирнинг айтишича, вазирликда ишга туширилаётган янги дастурий таъминот энг кўп эҳтиёж сезилаётган 500 га яқин лицейга 3000 нафар ўринбосар ўқитувчини тақсимлаш имконини беради.
Ушбу мактабларнинг аксарияти муҳожирлар кўп яшайдиган шаҳар атрофидаги ҳудудларда жойлашган бўлиши мумкин, у ерда ўқитувчилар танқислиги энг жиддий ҳисобланади.
Жеффре, шунингдек, бўшлиқларни тўлдириш учун қўшимча вақт ишлашни хоҳлайдиган ўқитувчилар учун мавжуд тизим орқали кўпроқ маблағ ажратилишини айтди.
Унинг қўшимча қилишича, талабаларнинг эътирозлари 2027 йилги давлат бюджетининг таълим қисми бўйича бўлажак музокараларда кўриб чиқилади.
Бироқ, таклиф намойишчиларни қониқтирадиган даражадаги янги йирик инвестициялар ваъдасини ўз ичига олмади.
Ҳукумат ижтимоий тинчликни сотиб олаётгандек кўринишдан эҳтиёт бўлмоқда, чунки Франциянинг заиф қарздорлик ҳолати халқаро молия бозорлари томонидан диққат билан кузатилмоқда.
Талабалар етакчилари бунга жуда эҳтиёткорлик билан муносабат билдиришди.
(Lycée Renewal) вакиллари талабалар ваъданинг амалда қандай бажарилишини кутишаётганини айтишди: «Биз талабларимизнинг бир қисмига мос келадиган баъзи баёнотларни олдик. Лекин, албатта, одамлар пул ва янада аниқ натижаларни кўришни хоҳлашади».
«Стол устида 10 миллиард евро бўлмагунча, биз ҳаракатимизни давом эттирамиз», деди президентликка номзод Жан-Люк Меланшоннинг радикал сўл «Франция енгилмас» (France Insoumise) партиясига яқин бўлган «Талабалар иттифоқи» (Union Etudiante) вакили Сабрин Харбач.
Меланшон пайшанба кунги намойишларни олқишлаб, X тармоғида талабалар «Бастилияни қайта эгаллашганини» айтди.
Сиёсий спектрнинг қарама-қарши томонида эса ўта ўнгчи «Миллий бирлашиш» (RN) партияси вакили ҳукуматнинг ён беришларини қоралади.
«Бундан чиқадиган хулоса шуки: агар сиз бирор нарсани синдирсангиз, сизга нарсалар берилади», деди Лоран Жакобелли. «Машиналарни ёқиб, полицияга ҳужум қилганингизда, эвазига нимагадир эришасиз. Бу зўравонликни қонунийлаштиришдир».
Бу ҳаракат Францияда кўп йиллардан буён кузатилган энг жиддий талабалар ғалаёни бўлиб, у мамлакатда кескинлик кучайиб бораётган, ёқилғи нархининг ошишидан ғазабланиш ва қишлоқ хўжалиги соҳасидаги қийинчиликлар ҳам норозиликларга сабаб бўлиши мумкин бўлган бир пайтда юз бермоқда.
Келаси шанба, 17 октябрь куни қайта жонланган «сариқ нимчалилар» ҳаракати томонидан намойишлар куни сифатида белгиланди.
Шу билан бирга, апрель ва май ойларида бўлиб ўтадиган президентлик сайловларининг яқинлашиши — унда ҳам ўта ўнглар, ҳам ўта сўллар кучли иштирок этиши кутилмоқда — қарама-қаршилик кайфиятини янада кучайтирмоқда.
Ҳукумат келаси ҳафта охиридаги таътиллар, шунингдек, совуқ ва ёмғирли об-ҳаво норозилик намойишларининг кучини бир оз камайтиришига умид қилмоқда.