Дунё бўйлаб озиқ-овқат нархи 2022-йил охиридан бери энг юқори даражага кўтарилди

Дунё бўйлаб озиқ-овқат нархи 2022-йил охиридан бери энг юқори даражага чиқди

2026-йил августида жаҳон озиқ-овқат нархлари 2022-йил охиридан бери энг юқори даражага кўтарилди. Бу ҳақда БМТнинг Озиқ-овқат ва қишлоқ хўжалиги ташкилоти (ФАО) хабар берди.

Қайд этилишича, бунга Европадаги кучли иссиқ ва қурғоқчилик, Осиёда Эл Нино ҳодисаси юзага келиши эҳтимоли, шунингдек, Украина ва Эрондаги уруш ҳамда савдо йўлларидаги узилишлар сабаб бўлмоқда.

ФАО озиқ-овқат нархлари индекси август ойида ўртача 133,3 пунктни ташкил этди. Бу июл ойидаги қайта кўриб чиқилган 130,8 пунктлик кўрсаткичдан юқори. Индекс 2022-йил мартидаги рекорд даражадан қарийб 17 фоиз паст бўлса-да, ноябр ойидан бери энг юқори натижани қайд этди.

Августда дон, ўсимлик ёғи, шакар, гўшт ва сут маҳсулотлари бўйича нарх кўрсаткичларининг барчаси ошди. Дон нархлари индекси ой давомида 2,2 фоизга кўтарилиб, 2024-йил майидан бери энг юқори даражага етди. Ўсимлик ёғи нархлари 0,6 фоиз ошиб, 2022-йил июнидан бери энг юқори кўрсаткични қайд этди. Шакар нархи эса 11,9 фоизга ошиб, 2025-йил июнидан бери энг юқори даражага чиқди.

ФАО Европадаги экстремал об-ҳаво маккажўхори ва қанд лавлаги ҳосили, шунингдек, чорвачилик маҳсулотлари бўйича прогнозларга салбий таъсир кўрсатаётганини билдирди. Осиёда кутилаётган кучли Эл Нино эса палма ёғи ва шакар ишлаб чиқаришга хавф туғдирмоқда. Қора денгиздаги ҳужумларнинг кучайиши Россия ва Украинадан дон экспортини қисқартирган, АҚШ–Эрон можароси эса қишлоқ хўжалиги учун зарур ўғитлар етказиб берилишига босимни кучайтирган.

ФАО 2026-йилда дунёда дон ишлаб чиқариш прогнозини июлдаги баҳога нисбатан 3,4 млн тоннага камайтириб, 2,98 млрд тоннага туширди. Бу 2025-йилга нисбатан 2 фоиз кам бўлиб, 2018-йилдан бери энг катта йиллик пасайиш бўлиши кутилмоқда. Шунга қарамай, прогноз қилинаётган ишлаб чиқариш ҳажми тарихдаги иккинчи энг юқори кўрсаткич бўлиб қолмоқда.

Ташкилот 2026/2027-йил мавсуми якунида дунёдаги дон захиралари 947,2 млн тоннани ташкил этишини прогноз қилмоқда. Бу аввалги прогноздан 1,1 фоизга кам бўлиб, олдинги мавсумдаги кўрсаткичдан бироз юқори.

Эл Нинонинг салбий таъсирига доир 45 та мамлакат таҳлилига кўра, ўткир озиқ-овқат танқислигига учраган одамлар сони деярли 49 миллионга кўпайиб, умумий ҳисобда 274 миллион кишига етиши мумкин. Бу инқироз даражасидаги озиқ-овқат танқислигини бошдан кечираётган аҳолига нисбатан 22 фоизлик ўсишдир.