Барвақт ташхис қўйишдан тортиб инклюзив таълимгача. Пекинда ногиронлиги бўлган болалар қандай қўллаб-қувватланмоқда

Эрта ташхис қўйишдан тортиб инклюзив таълимгача. Пекиндаพิкарлиги бўлган болалар қандай қўллаб-қувватланмоқда

Пекинда ривожланишида нуқсонлари бўлган болаларга ёрдам бериш тизими йўлга қўйилган — туғилишдан олдинги текширувлар ва муаммоларни эрта аниқлашдан тортиб реабилитация, молиявий қўллаб-қувватлаш ва инклюзив таълимгача. Podrobno.uz мухбири бу тизимнинг қандай ишлаши ҳақида Самарқандда бўлиб ўтган "Болалар фаровонлигига инвестициялар" Бутунжаҳон саммитида ХХР Пекин шаҳар пикарлар федерацияси раиси Ли Янь маъруза қилганида билиб олди.

Текширувлардан тортиб эрта ташхис қўйишгача

Ли Янь таъкидлаганидек, Пекинда профилактика ва реабилитация бола ҳаётининг турли босқичларида унга ёрдам бериш ягона тизимининг элементлари сифатида қаралмоқда. У туғилишдан олдинги чора-тадбирларни, янги туғилган чақалоқларни текширишни, кичик ёшдаги болалар скринингини ва эҳтимолий нуқсонлари аниқланган болаларни қўшимча ташхисга йўналтиришни ўз ичига олади.

Шаҳарда пренатал скрининг ўтказилмоқда, янги туғилган чақалоқларда эса туғма моддалар алмашинуви бузилишининг 12 тури мавжудлиги бепул текширилади. Ли Янь келтирган маълумотларга кўра, пренатал скрининг билан қамраб олиш 98,24 %ни, наслий метаболик касалликлар, эшитиш қобилияти бузилиши ва соқовлик бўйича генетик скрининг билан қамраб олиш эса 99,6 %дан ортиқни ташкил этади.

Туғилганидан олти ёшгача бўлган болалар учун бешта йўналиш бўйича скрининг назарда тутилган: кўриш, эшитиш, ҳаракатланиш функциялари, интеллектуал ривожланиш ва аутизм. Ли Янь, шунингдек, етти ёшдан кичик болаларнинг 99,39 фоизи тиббий хизматлар билан қамраб олинганини маълум қилди.

Нуқсонларни эрта аниқлаш болани ўз вақтида қўшимча текширувга йўналтириш ва унга қандай тиббий ёрдам ёки реабилитация зарурлигини аниқлаш имконини беради.

Реабилитация ва молиявий қўллаб-қувватлаш

Тизимнинг алоҳида йўналиши аллақачон ногиронлик ташхиси қўйилган болаларга ёрдам беришдир. Ли Яньнинг сўзларига кўра, Пекинда реабилитация ёрдамини олувчилар ёши 17 ёшгача (шу жумладан) оширилди.

Ногиронлиги бўлган болалар реабилитация учун йилига 36 минг юангача олишлари мумкин. Бундан ташқари, яшаш ва парваришлаш учун субсидиялар, шунингдек, белгиланган шартларга жавоб берадиган оилалар учун асосий ижтимоий қўллаб-қувватлаш назарда тутилган.

Шаҳар ҳокимияти тиббий ва реабилитация ёрдамини кўрсатувчи муассасалар тармоғини ҳам ривожлантирмоқда. Ли Яньнинг маълумотларига кўра, Пекинда шундай 207 та муассаса фаолият юритмоқда.

Яна бир йўналиш — болаларни реабилитация қилишнинг техник воситалари билан таъминлашдир. Ли Янь маълум қилганидек, шаҳарда 17 ёшгача бўлган ногиронлиги бор болалар учун асосий ёрдамчи воситаларни тўлиқ субсидиялаш тизими амал қилмоқда. Юқори технологик ечимлар орасида у кохлеар имплантлар ва бионик кўзларни тилга олди.

Етти ёшдан кичик болаларга икки томонлама кохлеар имплантларни ўрнатиш, унинг сўзларига кўра, тўлиқ молиялаштирилади.

Қўллаб-қувватлаш фақат тиббиёт билан чекланиб қолмайди

Тиббий ёрдам ва реабилитациядан ташқари, Пекинда махсус ва инклюзив таълим тизими ривожлантирилмоқда. Ли Яньнинг сўзларига кўра, бунинг учун тўрт даражали ресурсларни қўллаб-қувватлаш тармоғи яратилган — шаҳар, туман, ўқув округи ва мактаб даражасида.

Ҳокимият, шунингдек, ногиронлиги бўлган болаларнинг оддий мактабларда таълим олишига кўмаклашмоқда ва аутизми бор болаларни қўллаб-қувватлаш бўйича алоҳида дастурни амалга оширмоқда.

Шу тариқа, Пекиндаги ёрдам тизими бир неча босқичларни қамраб олади: профилактика ва эҳтимолий нуқсонларни эрта аниқлашдан тортиб реабилитация, техник воситалар билан таъминлаш ва таълим олишда қўллаб-қувватлашгача.

Самарқандда сўзга чиқар экан, Ли Янь, шунингдек, бошқа мамлакатлар билан эрта скрининг, ногиронликнинг олдини олиш ва реабилитация хизматларини ташкил этиш соҳасида тажриба алмашишга тайёрлигини билдирди.