Банкларни солиққа тортиш орқали айрим хонадонларнинг энергия тўловларини қисқартириш керак, касаба уюшмалари Бернемга шундай таклиф билан чиқди

**Банкларни солиққа тортиш орқали айрим хонадонларнинг энергия тўловларини камайтириш керак, касаба уюшмалари Бернемга шундай таклиф билан чиқди**

Британия касаба уюшмалари ҳаракати раҳбари Энди Бернемни кам ва ўрта даромадли оилаларга энергия тўловларини тўлашда ёрдам бериш учун банкларга қўшимча солиқ солиш ҳисобидан молиялаштириладиган "ижтимоий тариф"ни жорий этишга чақирди.

Ижтимоий тариф — бу хонадон даромадига боғланган тўлов чегирмаси бўлиб, Касаба уюшмалари конгресси (TUC) фикрича, бундан хонадонларнинг учдан икки қисми фойда кўриши мумкин.

TUC-нинг таъкидлашича, ўша пайтдаги Консерваторлар ҳукумати томонидан 2023 йилда 8 фоиздан 3 фоизгача туширилган банкларнинг қўшимча солиқ ставкаси қайта тикланиши керак — ва бу чора тўрт йил ичида 9 миллиард фунт стерлинг маблағ йиғиш имконини бериши тахмин қилинмоқда.

TUC раҳбари Пол Новак шундай деди: "Менимча, бу бош вазирга маъқул келади. Бу реал ҳаётда ўзгариш ясайдиган ва одамлар уларнинг қийматини кўра оладиган сиёсатдир".

Келгуси ҳафтада Брайтонда бўлиб ўтадиган йиллик конгресс олдидан BBC-га берган кенг қамровли интервьюсида касаба уюшмаси бош котиби келгуси ойдаги бюджет "ҳукумат яна Британия халқига хизмат қилаётганини" кўрсатиши кераклигини айтди.

У Бернем бош вазир сифатида яхши бошлаганини айтган бўлса-да, бош вазир ва янги Ғазначилик канцлери Жон Хилига бир қатор "илтимослари" борлигини билдирди.

Унинг рўйхатида биринчи ўринда энергия тўловлари бўйича кўпроқ ёрдам кўрсатиш турибди. У шундай деди: "Биз инфляцияни пасайтиришимиз керак — бу энергия тўловлари инфляцияни кучайтирмоқда.

Ва бутун мамлакат бўйлаб миллионлаб оилалар шу қишда иситиш тизимини ёқишдан хавотирда".

Бернем аллақачон октябрь ойидан бошлаб электр энергияси тўловларидан ҚҚСни вақтинчалик бекор қилиш орқали яшаш қиймати бўйича — ўз таъбири билан айтганда — "нафас олиш имкониятини" таклиф қилган.

Новакнинг айтишича, ижтимоий тариф таклифи Лейбористлар партияси депутатларига маъқул келади, Англия ва Уэльсдаги Либерал-демократлар ва Яшиллар партияси ҳам банкларга кутилмаган даромад солиғи солишга чақирган.

Бироқ йирик банклар ва кредиторларни ифодаловчи UK Finance ташкилотининг таъкидлашича, юқори солиқлар ҳукуматнинг "ҳар бир ҳудудда ўсишга" эришиш мақсадига путур етказади ва халқаро рақобатбардошликка зарар етказади.

Гуруҳнинг таъкидлашича, Буюк Британия банклари аллақачон, масалан, АҚШдагига қараганда оғирроқ солиқ юкига дуч келмоқда.

Хўш, TUC-нинг даромадни ошириш режаси акс таъсир кўрсатиб, молия соҳасидаги иш ўринларини хавф остига қўйиши мумкинми?

Новак бунга ишонмайди. "Банклар шунчаки қўшимча солиқни 2023 йилдаги даражасига қайтарганимиз учун Буюк Британияни тарк этишига ишонмайман. Бу ерда банкларнинг акциялари нархи Нью-Йоркдагига қараганда тезроқ ўсди", деди у.

TUC-нинг солиқларни ошириш бўйича чақириқлари фақат банклар билан чекланиб қолмайди. Новакнинг таъкидлашича, Буюк Британияда "даромадни солиққа тортишда яхши, лекин бойликни қамраб олишда унчалик яхши бўлмаган солиқ тизими" мавжуд.

Новак ижтимоий тармоқ компанияларига кутилмаган даромад солиғи солишни таклиф қилмоқда ва ҳукуматдан Капитал ўсишидан олинадиган солиқ ставкаларини даромад солиғи билан тенглаштиришни истайди.

— Бернемга маслаҳат берган шахс — яқинда бойлик солиғи "агар биз кўпроқ ўсишни кўришни истасак, қилиниши керак бўлган энг охирги нарса" эканлигини айтди.

Новак бунга жавобан шундай деди: "Ҳурмат сақлаган ҳолда, менимча, у ноҳақ. Мен иқтисодиётнинг ўсишидан манфаатдорман, лекин бу ўсиш ҳамма учун хизмат қилиши керак. Елкаси кенгроқ бўлганлардан адолатлироқ улуш тўлашни сўраш тўғридир".

У шунингдек, инвестициялар учун қарз олишни осонлаштирмасдан туриб, ҳукумат қайта индустриаллаштиришга эриша олишига ёки уй-жой қурилиши бўйича ўз мақсадларини бажара олишига ишонмаслигини айтади.

Канцлер сифатида Рейчел Ривз қарз ва қарз олиш бўйича ўз фискал қоидаларига тузатишлар киритди, аммо Новак бу яратган қўшимча инвестициялар учун имкониятлардан тўлиқ фойдаланилмаган деб ҳисоблайди.

"Жон Хили иқтисодиётимизга, давлат хизматларимизга ва миллий хавфсизлигимизга сармоя киритишимизга йўл очиш учун барча имкониятларни ишга солиши керак", дейди у.

"У узоқ муддатли истиқболда инвестициялар киритиш учун ушбу қоидалар доирасида мавжуд бўлган мослашувчанлик ҳақида ўйлаши керак".

Новакнинг ҳукуматга яна бир илтимоси бор.

Ички ишлар вазири сиёсатдаги ўзгаришни эълон қилди, унга кўра Буюк Британиядаги аксарият мигрантлар доимий яшаш ҳуқуқини олиш учун ҳозирги беш йил ўрнига 10 йил кутишлари керак бўлади. Айрим парвариш ходимлари эса 15 йил кутишларига тўғри келиши мумкин.

Таклиф этилаётган чора-тадбирлар бўйича маслаҳатлашувлар олти ой олдин якунланган бўлса-да, ҳукумат ҳали ҳам ўз жавобини эълон қилгани йўқ.

Польша ва Гонгконгдан келган мигрантларнинг набираси бўлган Новак шундай дейди: "Биз нафақат парвариш ходимлари, балки барча соҳалардаги ишчилар учун бу ҳақда қайта ўйлаб кўришимиз керак.

Ҳозирда ижтимоий парвариш соҳасида 111 000 та бўш иш ўрни мавжуд. Қоидаларнинг ўзбошимчалик билан ўзгартирилмаслиги муҳим. Мен буни умид қиламан ва кутаман, ва бу иммиграция бўйича жиддий мулоқотнинг бошланиши бўлиши керак".

TUC делегатлари келгуси ҳафтада иммиграция масаласини муҳокама қиладилар ва ҳукуматни мавжуд мигрантлар учун ўзгаришларни юмшатишга чақиришни такрорлашлари кутилмоқда.

Новакнинг айтишича, у май ойидаги муваффақиятсиз маҳаллий сайловлар натижаларидан кейин Лейбористлар етакчиларини ўзгартириши тўғри бўлган деб ҳисоблайди ва сўровномаларда "Бернемнинг кўтарилиши"ни кўришдан мамнун бўлган.

Ва TUC раҳбари бош вазирни агар у популистик ўнгларнинг сайловдаги таҳдидини қайтармоқчи бўлса, "маъноли ўзгаришлар" қилиши кераклиги ҳақида огоҳлантирди.

У шундай дейди: "Энди Бернем ваъда қилган нарсаларини бажара олишини кўрсатиши керак.

Агар у буни уддалай олмаса, мамлакатни янада бўлиниб кетган маконга айлантирадиган юзаки жавобларга эга одамлар топилади".