АҚШ прокурорлари Корнелл университетидаги гуруҳли зўрлаш гумони бўйича ишни қайта очдилар

АҚШ прокурорлари Корнелл университетидаги гуруҳий зўрлаш гумони билан боғлиқ ишни қайта очмоқда

Нью-Йорк штати прокурорлари 2024 йилда Корнелл университетида бир аёлнинг зўрлангани тўғрисидаги гумонлар бўйича жиноий терговни қайта очишларини маълум қилишди.

Аёл 16 сентябрь куни фуқаролик даъвоси аризасини топшириб, унда университетдаги талабалар жамияти (fraternity) биносида бир неча киши томонидан унга гиёҳванд модда берилгани ва зўрланганини даъво қилган.

«Тегишли айбловларни аниқлаганимиздан сўнг, иш катта ҳакамлар ҳайъати (grand jury) орқали имкон қадар холис ва бетараф тарзда жиноий таъқиб қилинади», деди Томпкинс округи прокурори Мэттью Ван Хаутен душанба куни.

Корнелл университети ишни катта ҳакамлар ҳайъатига тақдим этилишини қўллаб-қувватлашини билдирган бўлса-да, «университет воқеага алоқадор шахсларга нисбатан жиддий жазо чораларини қўлламаган деган ҳар қандай иддао ҳақиқатга тўғри келмайди» деб баёнот берди.

Суд ҳужжатларида Жейн Доу деб кўрсатилган аёл ўз даъво аризасида 2024 йил 19 октябрь кечаси Корнеллнинг «Chi Phi» талабалар жамияти филиалидан бўлган етти нафар эркак спиртли ичимликлар ва кетамин препарати билан боғлиқ ҳолатда унга нисбатан зўравонлик қилганини даъво қилмоқда.

Жейн Доу ўз даъвосида ушбу воқеа содир бўлган пайтда маст ҳолатда бўлгани ва розилик беришга қодир эмаслигини айтган.

У воқеа ҳақида 2024 йил 8 ноябрда Корнелл университети полициясига хабар берганини билдирган.

Даъво аризасида, шунингдек, Snapchat иловасидаги талабалар жамияти гуруҳий чатидан олингани айтилаётган сурат ҳам бор бўлиб, унда иштирокчилардан бири бошқа аъзоларни Жейн Доу билан жинсий алоқада бўлиш имконияти ҳақида қўпол сўзлар билан огоҳлантирган.

Ван Хаутен душанба куни икки йил олдинги зўравонлик содир бўлган пайтда унинг идораси аёлнинг ҳуқуқ-тартибот идораларига берган кўрсатмасидаги далиллар айблов қўйиш учун қонуний асосга эга эмас деган хулосага келганини айтди.

У ишни катта ҳакамлар ҳайъатига олиб чиқишга тайёргарлик кўрар экан, қўшимча маълумот олиш учун Жейн Доу ва унинг адвокатлари билан боғланганини билдирди.

АҚШ ҳуқуқ тизимида прокурорлар далиллар ва кўрсатмаларни баҳолаш ҳамда якунда улар жиноий айблов қўйиш учун етарлими-йўқми деган масалада овоз бериш учун катта ҳакамлар ҳайъатини чақирадилар.

Ван Хаутен ўз баёнотида Жейн Доу 2024 йилда содир бўлган ҳужумдан кейин Корнелл университети полиция департаментига айтган гапларининг қисқача мазмунини илова қилди. У ушбу кўрсатма даъво аризасида келтирилган иддаолардан фарқ қилишини таъкидлади.

«Жейн Доунинг 2024 йил ноябридаги қасамёд остида берган кўрсатмасида унинг ўз хоҳишига қарши равишда гиёҳванд модда берилгани ёки гуруҳий зўрлангани ҳақида иддао қилинмаган эди», деди Ван Хаутен душанба кунги баёнотида.

«Аксинча, Жейн Доунинг кўрсатмасида унинг гиёҳванд моддалар истеъмол қилиши ва жинсий алоқада бўлиши ихтиёрий, онгли ва ўзаро розилик асосида бўлгани тасвирланган».

Ван Хаутеннинг қўшимча қилишича, Жейн Доунинг адвокатлари унинг дастлабки кўрсатмаси нотўғри бўлганини айтиш ёки айблов қўймаслик ҳақидаги қарорини қайта кўриб чиқишни сўраш учун у билан ҳеч қачон боғланишмаган.

Кейинчалик у «жинсий зўравонлик қурбонлари содир бўлган воқеани тўлиқ англаб етишлари ва тушунишлари учун йиллар давомида терапия ва соғайиш жараёни талаб этилиши мумкинлиги ҳақидаги ҳақиқатни» тан олди.

Би-би-сининг АҚШдаги ҳамкори бўлмиш CBS телеканали томонидан қўлга киритилган душанба кунги баёнотда у шундай деди: «Ҳужумдан кейинги кунларда [Жейн Доу] руҳий шикастланган, карахт аҳволда эди ва содир бўлган даҳшатни қабул қила олмас ёки нормал ҳаракат қила олмас эди. У ўзини ҳимоя қилиш режимида эди».

Жуффранинг айтишича, Жейн Доу унинг дастлабки шикоятини қабул қилган ходимдан бошқа ҳеч ким билан гаплашмаган ва қўшимча қилган: «Мен ҳеч бўлмаганда ундан бир неча бор интервью олинишини, ҳуқуқ-тартибот идоралари томонидан далиллар йиғилишини ва иш ишлаб чиқилишини кутган эдим. Бу оғир жиноятларни тергов қилишнинг одатий кетма-кетлигидир».

«Прокурор баёнотларидан сезган ҳимоявий позициям мени улар камчиликлар бўлганини тан олишаётгани ва уларни оқлашга ҳаракат қилишаётганига ишонишга ундамоқда», деди у.

Жейн Доу ўз фуқаролик даъвосида, шунингдек, Корнелл уни ҳимоя қилмаганини ва унга алоқадор эркакларни етарлича жазоламаганини даъво қилиб, уларга «иншолар топшириш орқали ўз хатти-ҳаракатларини юмшатиш имконияти берилганини» иддао қилди.

Даъво аризасида айтилишича, Жейн Доу ушбу воқеа ва университетнинг бунга бўлган муносабати туфайли «оғир ҳиссий ва руҳий изтироб ҳамда жисмоний жароҳат олган», воқеа ҳақидаги хабар эса тез фурсатда мактаб бўйлаб тарқалган.

2024 йил ноябрь ойида Корнелл университети «Chi Phi талабалар жамияти биносида гиёҳванд моддаларни суиистеъмол қилиш ва жинсий зўравонлик ҳақидаги жиддий ва чуқур ташвиш уйғотувчи иддаолар» бўйича оммавий баёнот бериб, кампус полиция департаменти тергов олиб бораётганини ва Chi Phi талабалар жамиятининг маҳаллий бўлими ҳамда «бир қатор талабалар» фаолиятини тўхтатиб қўйганини маълум қилган эди.

Корнелл, шунингдек, ички тергов ҳамда федерал ҳукуматдан молиявий маблағ оладиган мактабларда, жумладан, аксарият университетларда жинсий камситишни тақиқловчи Title IX қонунига мувофиқ фуқаролик ҳуқуқлари бўйича суриштирув бошлаганини айтган эди.

Душанба куни университет Жейн Доунинг воқеани етарлича тергов қилмагани ёки гумонланувчиларни жазоламагани ҳақидаги иддаосини рад этди.

Университет ўз баёнотида ушбу масала «махсус тайёргарликдан ўтган профессор-ўқитувчилар ва ходимлар ҳайъатига» юборилганини ва улар «Корнеллдан ҳайдаш ва ўқишдан четлатишни ўз ичига олган бир қатор жазо чораларини» қўллаганини маълум қилди.

«Айбланган шахсларнинг ҳеч бирига қилган ишларининг ягона оқибати сифатида иншо ёзиш имконияти таклиф қилинмаган», деди Корнелл.

Даъво аризасида номи келтирилган эркаклардан бирининг адвокати Жереми Саланд бу иддаоларни рад этди.

Саланд ўз мижози «Snapchat'да ноўрин изоҳга жавоб бергани ва шундай изоҳ қолдирганини» тан олди, лекин «бошқа ҳеч нарса қилмаган». Саланд ўз мижозининг «ҳеч қандай жинсий алоқада бўлмаганини, даъвогарга ҳеч қандай тарзда тегмаганини ва кетамин истеъмол қилмаганини» даъво қилди.

Ушбу иш Доунинг даъво аризаси ва ишнинг қайта очилиши ҳақидаги эълондан кейин бутун мамлакат эътиборини тортди. Бир нечта машҳур шахслар, жумладан, актриса Флоренс Пью ҳам бу борада ўз фикрини билдирди.