“АҚШ июндаги келишувга қайца, Эрон ҳам мажбуриятларини бажаради” — Пезешкиён

Пезешкиён: "АҚШ июн келишувига қайца, Эрон ҳам мажбуриятларини бажаради"

Эрон президенти Масъуд Пезешкиённинг маълум қилишича, агар Қўшма Штатлар июн ойида имзоланган вақтинчалик келишув бўйича ўз мажбуриятларини бажарса, Теҳрон ҳам худди шундай йўл тутишга тайёр. Бу ҳақда Реутерс агентлиги Бишкекда бўлиб ўтаётган Шанхай ҳамкорлик ташкилоти саммитидан хабар берди.

Пезешкиённинг таъкидлашича, "Агар АҚШ ўзаро англашув меморандуми бўйича ўз мажбуриятларини қайта бўйнига олса, Эрон Ислом Республикаси ҳам дарҳол жавоб қайтаради".

Ушбу баёнот июл охиридан бери АҚШ ва Эрон ўртасида илк бор тўғридан-тўғри зарбалар алмашилганидан сўнг янгради. Пезешкиён уруш ҳеч бир томон манфаатига хизмат қилмаслигини айтиб, Теҳрон Вашингтон билан можарони музокаралар орқали ҳал қилишга ҳали ҳам тайёр эканини билдирди.

АҚШ президенти Доналд Трамп Эроннинг Иорданиядаги Америка базаларига зарбаларидан кейин "жавоб бўлиши"ни айтди. Шу билан бирга, у янгиланган зарбалар тўлиқ кўламли урушга қайтишни англатмаслигини таъкидлади.

АҚШ ва Исроил 28-февралда Эронга қарши ҳарбий амалиёт бошлаган эди. Теҳрон, Исфаҳон ва бошқа ҳудудлардаги обьектларга зарбалар берилган, Эрон эса Исроил ҳамда Яқин Шарқдаги АҚШ ҳарбий базаларига ракета ва дронлар билан жавоб қайтарган.

Июн ойида томонлар урушни тугатиш бўйича вақтинчалик келишувга эришди. 17-июнда АҚШ ва Эрон ўртасида имзоланиши кутилаётган меморандум шартлари очиқланган. 21-июнда эса томонлар Эроннинг уран захираларини бойитиш даражасини пасайтиришга келишиб олган. Келишув 60 кун давомида Ҳормуз бўғозида эркин кема қатновини таъминлашни ҳам назарда тутган.

Бироқ келишув барқарор ишламади. Теҳрон Вашингтонни портлар блокадасини бекор қилмаслик ва бошқа мажбуриятларни бажармасликда, АҚШ эса Эронни Ҳормуз бўғозида эркин кема қатновини тикламаганликда айблади. Август ўрталарида Вашингтон Теҳрон билан музокараларга Австрия ва Грецияни ҳам жалб қилишга уринган.

31-августда АҚШ Эроннинг Ларак оролидаги нишонларга зарба берди. Теҳрон эса Иорданиядаги АҚШ фойдаланадиган иккита ҳарбий базани нишонга олди. Бу июл охиридан бери икки давлат ўртасидаги биринчи тўғридан-тўғри зарбалар алмашинуви бўлди.