АП вакили: Ўзбекистон ҳам Америка, ҳам Хитой сунъий интеллект технологияларига киришни хоҳлайди
Ўзбекистон сунъий интеллект соҳасида фақат битта технологик экотизим билан чекланиб қолиш ниятида эмас ва АҚШ ва Хитой ишланмаларига киришни истайди, деди Президент маъмурияти вакили Бобур Хўжаев. Шу билан бирга, мамлакат ўзининг сунъий интеллект инфратузилмасини яратмоқда ва миллий моделларни ишлаб чиқмоқда.
Газета мухбирининг хабар беришича, Ўзбекистон 24-август куни Тошкентда бўлиб ўтган Ипак йўли молия ва технологиялар форумида Президент маъмуриятининг Молиявий технологиялар, рақамлаштириш ва сунъий интеллект департаменти бошлиғи Бобур Хўжаевнинг таъкидлашича, ҳам Америка, ҳам Хитой сунъий интеллект технологияларидан фойдаланишга ҳаракат қилмоқда.
Сессия давомида модератор рақамли суверенитет ва Америка ва Хитой сунъий интеллект технологиялари ўртасида танлов масаласини кўтариб, “Ўзбекистоннинг кенг кўламли сунъий интеллект моделлари бўйича позицияси қандай? Сиз учун қайси технологиядан фойдаланиш муҳим эмасми ва сиз шунчаки энг яхшисини танлайсизми? Ёки А мамлакатига ёки Б мамлакатига жуда қарам бўлиб қолиш ҳақида хавотирлар борми?” деб сўради.
Бобур Хўжаев Ўзбекистон иккала мамлакатдан ҳам технологиялардан фойдаланишга қизиқиш билдираётганини айтди. “Ривожланаётган мамлакат сифатида биз барча мавжуд технологиялардан фойдаланишни хоҳлаймиз. Агар сиз АҚШ ва Хитойни алоҳида назарда тутаётган бўлсангиз, унда Америка технология компаниялари илғор АИ чиплари ва АИ моделларини таклиф қилишлари аниқ.” “Хитой, ўз навбатида, Американикига қараганда анча арзонроқ бўлган очиқ кўламли моделларни таклиф қилади. Ва биз иккаласига ҳам киришни хоҳлаймиз”, деб тушунтирди у.
Шу билан бирга, Ходжаевнинг со'зларига ко'ра, О'збекистон о'зининг сун'ий интеллект инфратузилмасини фаол ривожлантирмоқда. "Шу билан бирга, биз о'зимизнинг суверен сун'ий интеллект инфратузилмасини яратмоқдамиз. О'тган ойда биз рақамли ҳукумат ма'лумотлар марказида биринчи йирик суперкомпютеримизни ишга туширдик ва кейинги 12 ой ичида унинг қувватини уч баравар оширамиз", деди у.
Президент ма'мурияти вакили турли соҳалар учун о'зининг АИ моделларини ишлаб чиқиш ҳақида ҳам гапирди. "Шунингдек, биз та'лим, сог'лиқни сақлаш, давлат хизматлари ва молия соҳаларида қо'лланиладиган о'з АИ моделларимиз устида ишламоқдамиз", дея қо'шимча қилди у.
Ходжаевнинг со'зларига ко'ра, расмийлар шунингдек, ма'лумотлар марказларини о'з ичига олган АИ инфратузилмасига инвестицияларни жалб қилиш учун қулай шароитлар яратиш ниятида. "О'тган йили биз Қорақалпог'истондаги ма'лумотлар марказларига инвестициялар учун солиқ имтиёзлари ва махсус электр энергияси тарифини э'лон қилдик. Биз энди у ерга инвестиция киритишни истаган инвесторларнинг катта қисмини шакллантирдик", деди Бобур Ходжаев.
У шунингдек, Энтерприсе Узбекистан махсус зонасини яратганини ҳам эслатиб о'тди. "Биз шунингдек, Энтерприсе Узбекистан - халқаро технология компанияларига умумий ҳуқуқ режими ва солиқ имтиёзларини таклиф қиладиган янги махсус зонани яратдик", деди у.
Бобур Ходжаев Ўзбекистон ўз ҳамкорлигини алоҳида давлатлар ёки технологик платформалар билан чеклаш ниятида эмаслигини таъкидлади. “Биз барча ҳамкорлар ва барча манфаатдор томонлар билан ҳамкорлик қилишга очиқмиз ва сунъий интеллект технологияларини нафақат молия соҳасида, балки иқтисодиётимизнинг барча соҳаларида ҳам жорий этишга интиламиз”, деди у.
Август ойи ўрталарида Реутерс агентлиги Қўшма Штатлар ўнлаб мамлакатлардан Америка ва Хитой сунъий интеллект экотизимлари орасидан танлов қилишни талаб қилишга тайёрланаётгани ҳақида хабар берди. Агентлик маълумотларига кўра, Вашингтон ўз ҳамкорларини Пекиннинг рақобатбардош ташаббусида иштирок этиш уларни Қўшма Штатлар томонидан тузилаётган сунъий интеллект коалициясидан чиқариб юбориши мумкинлиги ҳақида огоҳлантирмоқчи.
Бу Қўшма Штатлар томонидан 2025-йилда сунъий интеллект моделлари, яримўтказгичлар ва муҳим минераллар билан боғлиқ таъминот занжирларини мустаҳкамлаш учун бошланган Пах Силиса ташаббусига ишора қилади. Қозоғистон, Япония, Австралия ва Жанубий Корея каби йигирмага яқин давлат қўшилди.
Реутерс агентлигининг хабар беришича, Давлат департаменти июн ойида АҚШнинг сунъий интеллект имкониятлари баёнотини имзолаган 35 мамлакат учун хат лойиҳасини тайёрлади. Ҳужжатда ҳамкорларни сунъий интеллект соҳасида ҳамкорлик борасида “хабардор танловлар қилиш”га чақирилади. Вашингтон рақобатдош технологик ташаббусларда бир вақтнинг о'зида иштирок этиш Пах Силиса бо'йича мажбуриятларига мос келмайди, деб ҳисоблайди.
АҚШнинг қаттиқ позициясига Хитойнинг июл ойида о'зининг Бутунжаҳон сун'ий интеллект ҳамкорлик ташкилотини (ВАИСО) тузиши сабаб бо'лди. Хусусан, Пекин Америка компанияларининг ёпиқ тизимларига алтернатива сифатида Хитойнинг очиқ ко'ламли моделларини тарг'иб қилмоқда. О'збекистон шу йилнинг июл ойида ВАИСОга қо'шилди.
Реутерс агентлигининг ма'лумотларига ко'ра, Қозог'истон ҳозирда иккала ташаббусга қо'шилган ягона ма'лум мамлакат бо'либ, бу Вашингтонда хавотирларни уйг'отди.
АҚШ Пах Силиса-ни нафақат АИ ҳамкорлиги учун платформа, балки қо'шма инвестициялар, экспортни назорат қилиш ва муҳим минераллар, яримо'тказгичлар ва бошқа технологиялар учун рақобатдош мамлакатларга қарамликни камайтириш механизми сифатида ҳам ко'ради. Реутерс агентлигининг та'кидлашича, АҚШ ва Хитой о'ртасидаги АИ соҳасида етакчилик учун рақобат Хитойнинг очиқ ко'ламли моделларининг жадал ривожланиши фонида кучайиб бормоқда, улар ОпенАИ ва Антҳропис каби Америка компанияларининг тизимлари билан тобора ко'проқ рақобатлашмоқда.