Александр Вучич Сербия президенти лавозимидан истеъфога чиқди
2017-йилдан бери Сербия президенти сифатида ишлаб келган Александр Вучич навбатдаги сайловлар арафасида ўз лавозимини тарк этди. Аввалроқ ъМен диктатор эмасман, конституцияни ўзгартирмайманъ дея ваъда берган Вучичнинг ваколатлари парламент раисига топширилади.
**Александр Вучич Сербия президенти лавозимидан истеъфога чиқди**
Сербия президенти Александр Вучич ўз лавозимини тарк этди. Сербиа Данас олиб борган жонли трансляцияга кўра, у истеъфога чиқиш ҳақидаги аризани имзолаган, деб ёзмоқда.
Вучич Белграддаги президент саройи олдида мамлакат фуқароларига мурожаат қилиб, шундай деди:
“Қанчалик кўп иш қилмайлик, кўплаб хатоларга йўл қўйганимизни ва бу хатоларни шахсан мен қилганимни биламан. Менга икки бор улкан ишонч билдириб, шу орқали инсон зиммасига юкланиши мумкин бўлган энг олий бурч ва масъулиятни топширган фуқаролардан миннатдорман”.
Сербия Скупшинаси (парламенти) раиси Ана Брнабич давлат раҳбари вазифасини вақтинча бажарувчи этиб тайинланади. Вучичнинг айтишича, декабр охиригача мамлакатда президентлик сайловларининг биринчи босқичи ўтказилиши керак.
“Нега бундай қилдим? Ахир сайловга амалдаги республика президенти мақомида ҳам боришим мумкин эди. Ҳатто кўплаб дўстларим, хорижий давлатлар раҳбарлари ҳам ҳайрат билан: „Нега бундай қиляпсиз? Нега лавозимдан кетяпсиз?“ — деб сўрашди”, — деди у.
У мазкур қарорни адолатли деб ҳисоблашини билдирди.
“Жамиятдаги зўравонлик ҳақида тинмай бонг урганлар доимо мулоқотдан қочиб келди. Фикрлар бирдамлиги учун энг қатъий курашганлар доимо шу ҳақда гапирди, аммо бошқача фикрлайдиганларни сира эшитишни исташмади. Мен эса мулоқотни тўрт-беш йил олдин ҳам, икки-уч йил олдин ҳам ва бир йил олдин ҳам таклиф қилганман”, — деди Вучич.
Вучич ўз ваколатларини топшириш ниятини 11-сентабрда маълум қилганди. У АҚШга ташрифи якунлангач истеъфога чиқишни режалаштираётганини билдирган. Шунингдек, Сербия қонунчилигига кўра сайловолди кампанияси бошлангунига қадар лавозимни тарк этишга мажбур эмаслигини, бироқ бу унинг шахсий қарори эканини таъкидлаган.
Александр Вучич Сербия президенти лавозимини 2017-йил 31-майдан буён эгаллаб келмоқда. 2022-йилда у иккинчи муддатга қайта сайланган бўлиб, унинг ваколат муддати 2027-йил 31-майда тугаши керак эди. Сербия Конституциясига биноан бир шахс икки мартадан ортиқ президент этиб сайланиши мумкин эмас (президентлик даври — 5 йил).
Президентликдан аввал Вучич 2014-йилдан 2017-йилгача бош вазир лавозимида ишлаган.
Сентабр ойи бошида Сербия ҳукумати бош вазир Журо Мацут ташаббусини маъқуллаб, Вучичга парламентни тарқатиб юборишни таклиф қилган эди. “Сайловлар ҳеч қачон давлат ожизлигининг белгиси бўлмаган. Сайловлар — эркин ва демократик Сербиянинг букилмас қудрати исботидир”, — деган эди Мацут.
Бундан олдин ҳукмрон Серб тараққиёт партияси (СТП) раиси Милош Вучевич Вучич бўлажак парламент сайловларида партия рўйхатига бощилик қилиши ва унинг бош вазирликка номзоди бўлишини эълон қилганди. Президентнинг ўзи тушунтиришича, у республика парламенти учун овоз бериш кампаниясида “оддий фуқаро сифатида” иштирок этиш ниятида бўлгани сабабли сайловлардан олдин истеъфога чиқмоқда.
Сербияда навбатдан ташқари парламент сайловлари 25-октабрга белгиланган. Уларни ўтказишни Вучич мамлакатдаги узоқ давом этган норозилик намойишларидан сўнг — 2025-йил декабрида эълон қилганди. Намойищиларнинг асосий талабларидан бири қонун чиқарувчи органга муддатидан олдин сайловлар ўтказиш эди. Сербия расмийлари норозилик намойишлари ортида ташқи кучлар туриши мумкинлигини тахмин қилмоқда.