"Агар сиз консерватив бўлмасангиз, бу ерга келманг": Шаҳар Трамп учун ракеталар ясамоқда

"Агар сиз консерватив бо'лмасангиз, бу ерга келманг": Трамп учун ракеталар ишлаб чиқарадиган шаҳар

**"Оқланган" ёки "у ерда ҳеч қандай иш ё'қ"? Теннесси Трампга содиқ, аммо Эронга бо'линган шаҳарчани қуроллантирмоқда**

Теннесси штатининг Кингспорт шаҳридаги Аппалачи жамоасида христианлик доминант кучдир. Маҳаллий аҳолидан бирининг та'кидлашича, "ҳар бир ко'чада черков" бор ва шаҳар марказидаги тарихий Ламплигҳт театри устидаги белгида "Исо ҳамма нарсада биринчи о'ринда" деб жасорат билан э'лон қилинган. 58 000 аҳолига эга бу шаҳарчага 300 дан ортиқ ҳудуд черковлари ма'навий озуқа бераётган бо'лса, яна бир муассаса иқтисодий барқарорликни таклиф қилади: Ҳолстон армиясининг о'қ-дори заводи.

Завод мамлакатнинг Эрон билан қиммат ва узоқ давом этган уруши шароитида фаолият юритиб, Патриот ракеталари, жанговар каллаклар ва бошқа ог'ир қуроллар учун портловчи моддалар ишлаб чиқаради. Бу можаро ва унинг бензин нархларидан тортиб озиқ-овқат маҳсулотларигача бо'лган ҳамма нарсага та'сири Президент Доналд Трампнинг ма'қуллаш рейтингининг сезиларли даражада пасайишига олиб келди. Со'нгги со'ровлар унинг ма'қуллаш даражаси тарихий энг паст ко'рсаткич - 32% ни ташкил этганини ко'рсатмоқда - бу 2025-йил январ ойида лавозимга киришганидан бери 14% га пасайишдир - ко'плаб республикачи респондентлар унинг сиёсатидан ко'нгли қолганликларини билдиришди.

Президентнинг машҳурлигига та'сир қилувчи иккита асосий омил - бу яшаш нархи ва Эрон уруши, бу муаммолар ко'пинча бир-бири билан чамбарчас бог'лиқ. Можаро АҚШ бензин нархини бир галлон учун 4 доллардан оширди, бу транспортга бог'лиқ бо'лган ҳар қандай бизнесга та'сир қилувчи сезиларли о'сишдир.

Бироқ, Кингспортда президентни қо'ллаб-қувватлаш деярли қизг'ин. Шаҳар Трумпнинг учта сайловида ҳам овоз берди, бу 25 йилдан ортиқ вақт давомида республикачи бо'лган Теннесси штатидаги кенгроқ кайфиятни акс эттиради. Эрон можаросига келсак, аксарият аҳоли Трумпнинг "энди урушлар бо'лмайди" деган такрорий сайловолди ва'дасига қарамай, ҳарбий ҳаракатларни очиқчасига қо'ллаб-қувватлайди ёки унинг зарурлигини оқлайди.

"Агар у кимнингдир ядровий бомбага эга бо'лишини то'хтата олса, мен бунга қодирман", дейди йигирма йил давомида маҳаллий кимё заводида ишлаган 65 ёшли Пам Робинсон.

Рождество байрамида Санта Клаус ролини о'йнайдиган соқолли фахрий ва очиқко'нгил насроний Девид Картер, 66 ёшли, "биз у ерга боришимизнинг ва у ерда ҳамма нарсани назорат остида ушлаб туришимизнинг асосий сабаби, [шунда] у ерда ҳамма нарса уйимиз олдида бо'лмаслиги учундир", деб тушунтиради.

Бошқалар эса то'г'ридан-то'г'ри фикр билдиришади. "Ростини айцам, менимча, биз уларни автотураргоҳга айлантиришимиз ва энди бу ҳақда ташвишланмаслигимиз керак", дейди 63 ёшли фахрий Жеймс Кемпер, чегирмали озиқ-овқат до'конидан чиқиб кетаётганда Трампнинг бог'ичини тақиб олган ҳолда. Фахрийлар минтақа аҳолисининг тахминан 10 фоизини ташкил қилади ва бошқа ко'плаб оилаларда фаол оила а'золари бор.

Иймони номзод танловини бошқаришини айтадиган қат'ий насроний ва мустақил сайловчи Робинсон, урушнинг узоқдаги табиати маҳаллий аҳолининг Трампдан ко'проқ хафа бо'лишига то'сқинлик қилаётган бо'лиши мумкин, деб ҳисоблайди. "Айтмоқчиманки, агар бу қо'лма-қо'л бо'либ, ко'проқ одамлар о'лдирилганида, одамлар эшикларни тақиллатиб о'лдиришарди", дейди у.

Кингспортнинг йирик ўқ-дори ишлаб чиқарувчиси сифатидаги роли — Ҳолстон маълум муҳим портловчи ва ёқилғи компонентларининг ягона маҳаллий етказиб берувчиси бўлганлиги сабабли — аҳолисига Эрондаги урушга ўзига хос нуқтаи назар билан қараш имконини беради. Заводда тахминан 1000 киши ишлайди ва Аппалачи тоғларининг ям-яшил ландшафтига қарши ажралиб турадиган кўплаб кенг саноат мажмуаларидан биридир.

“Завод биз урушда бўлсак ҳам, бўлмасак ҳам очиқ бўлади”, дейди Кингспорт марказидаги Ҳарлей Давидсон ёнида турган 53 ёшли Даниел Оверстреет. “Бу шундай.” Унинг фикрича, Трамп ва унинг маъмурияти “жуда яхши иш қиляпти”, аммо “унга қарши курашишга уринаётган жуда кўп одамлар”нинг қаршилигига дуч келмоқда.

“[Унинг айтишича] у бензин нархларини назорат остига олади ва улар бир муддат шундай бўлган”, деб таъкидлайди Оверстреет. “У озиқ-овқат нархларини туширишини айтди, лекин у бунга ҳеч қандай назорат қила олмайди. Президент асосан Конгресс ва Сенат учун қўғирчоқ. Унинг қўллари маълум даражада боғланган.”

Бу ерда яшовчилар юқори бензин ва озиқ-овқат нархлари, инфляция ва бошқа иқтисодий қийинчиликлардан шикоят қилмайдилар дегани эмас; улар шунчаки бу муаммоларни Трампга бог'ламайдилар. "У ба'зи нарсаларда яхши иш қилди; менимча, у маслаҳатчиларини текшириб, ба'зи нарсаларда ко'риши керак", дейди Робинсон. "Менимча, у ба'зи нарсаларда ното'г'ри маслаҳат берган".

Бироқ, муваффақияциз музокаралардан со'нг 2026-йил феврал ойида Эронга зарба бериш то'г'рисидаги қарорини Трампнинг о'зи э'лон қилди. Саккиз дақиқалик ижтимоий тармоқлардаги видеода у "мақсад Эрон режимидан яқинлашиб келаётган таҳдидларни бартараф этиш орқали Америка халқини ҳимоя қилиш" эканлигини айтди ва Эрон "ҳеч қачон ядровий қуролга эга бо'лмайди" деб та'кидлади.

75 ёшли хушхабарчи Уилям Богле ҳар бир сайловда Трампга овоз берган ва президент "яхши иш қиляпти", деб ҳисоблайди, гарчи унинг рафиқаси "озиқ-овқат учун бир доллар сарфлаши керак бо'лса ҳам, у чойшаб каби катта бо'лади". Трамп "ҳозиргидан ко'ра ба'зи нарсаларда бироз яхшироқ иш қилиши керак бо'лади", деб қо'шимча қилади у ва "у мамлакатнинг гуллаб-яшнашини хоҳлайди" деган ишончни билдиради.

Бу қат'ий қо'ллаб-қувватлаш ко'пинча со'ровномалар сарлавҳалари билан яширилган чуқурроқ ҳақиқатни акс эттиради. Трамп ан'анавий республикачилар ва мустақил сайловчилар орасида обро'сини ё'қотган бо'лса-да, унинг базаси - унинг "Американи яна буюк қилинг" шиори билан о'зини о'зи танитганлар - уларни қо'ллаб-қувватлашда собит қолмоқда.

Шундай қилиб, АҚШнинг ко'п қисми Трампнинг машҳурлигининг пасайиши ноябр ойида бо'либ о'тадиган оралиқ сайловларда республикачиларга қандай та'сир қилиши мумкинлигини кузатаётган бир пайтда, бу ерда, Муқаддас Китоб камарида, ба'зан "қизил" ягона вариант ҳисобланади. Яқинда о'тказилган маҳаллий сайловларда бюллетенга фақат битта демократ номзод киритилган эди. Округ комиссиясининг 11 та округидан еттитасида фақат республикачилар иштирок этган, ба'зилари эса қаршиликсиз эди.

Ко'пгина аҳоли ахлоқий сабабларга ко'ра партия чегараларини кесиб о'толмаслигини ва о'тмаслигини, абортни энг муҳим ҳал қилувчи омил сифатида, социализм ва "уйг'онган" масалаларга қарши кучли қаршилик билан бир қаторда айтиб о'тишларини айтишмоқда. 66 ёшли бобо, насроний ва фахрий Девид Картернинг со'зларига ко'ра, бу хавотирлар уларнинг шахсий танқидларидан устун туради. Картер Трамп о'зини ко'проқ камтар тутиши кераклигини тан олса-да, у фақат аҳолининг "ахлоқини қо'ллаб-қувватлайдиган", шу жумладан абортга қарши чиқадиган номзодни ко'риб чиқади.

Кингспортда либерал қарашларга эга бо'лганлар бор, аммо улар озчиликни ташкил қилади ва камроқ овоз чиқаради. Шаҳар марказида ишлайдиган гей, ог'ир татуировкали демократ, 44 ёшли пирсинг рассоми Адам Тиг о'з хатти-ҳаракатларидаги о'згаришни қайд этади. "Трамп лавозимга киришидан олдин, мен камалак рангли ко'йлаклар ва бошқа нарсаларни киярдим", дейди баптистлар оиласида о'сган Тиг. "Мен о'зимни хавфсизроқ ҳис қилиш учун бироз тонимни пасайтирдим."

Трампнинг 2024-йилги сайловлардаги г'алабаси қисман унинг турли ёшдаги ва ирқдаги одамларни о'з ичига олган турли коалицияни жалб қила олиши билан бог'лиқ эди. Бироқ, унинг МАГА тарафдорлари содиқ бо'либ қолса-да, со'ров натижалари шуни ко'рсатадики, унга Камала Харрисга қарши г'алаба қозонишга ёрдам берган ко'плаб ёшлар энди ҳафсаласи пир бо'лган.

Икки до'сти билан бутик кек до'конидан чиқиб кетаётган 21 ёшли Мери Херрон тенгдошлари орасида муносабат о'згаришини кузатди. "Мен қо'ллаб-қувватлашда о'згаришни ко'рмоқдаман... бу бу ерда жуда кам учрайди", дейди ярим кунлик ишлайдиган талаба Херрон. "Аммо мен бир нечта одамларни ко'рганман, улар: "Ҳа, мен унга овоз бердим ва энди у билан эмасман", деб айтишган."

Унинг 21 ёшли до'сти Эмили Виллалпандо Трамп сиёсатга биринчи марта о'рта мактабда о'қиётганларида кирганини та'кидлайди. "Шундай қилиб, биз билан бирга о'сган одамларнинг ко'пи шунчаки ота-оналарининг қарашларини қабул қилишган." Энди улар вояга етиб, ко'проқ мас'улиятни о'з зиммаларига олганларида, "иқтисодиёт бизга ко'проқ та'сир қилади", дейди шифокор бо'лишни истаган биотиббиёт фанлари талабаси Виллалпандо. Учта коллеж талабаси, жумладан, уларнинг до'сти Кейден Бейлесс аёллар ҳуқуқлари ва агрессив иммиграция сиёсатини асосий ташвишлар сифатида тилга оладилар, аммо улар минтақадаги муносабат ёки овоз беришдаги сезиларли о'згаришларга шубҳа билан қарашади.

Бейлесс ёш авлод о'згаришларни келтириб чиқариши мумкинлигига умид билдиради, аммо "биз яшайдиган жойни ҳисобга олсак... бу жуда қийин о'згариш бо'лар эди".

Богле Кингспорт минтақасини умумлаштириб, беихтиёр уларнинг қо'рқувлари ҳақида гапиради. "Биз ажойиб жойда яшаяпмиз ва агар сиз консерватив бо'лмасангиз, бу ерга келманг", дейди воиз. "Чунки сиз мос келмайсиз. Лекин агар сиз консерватив бо'лсангиз, бу ерга келинг, биз сизни қучоқлаймиз." У Трамп учун ибодат қилади, дейди у, мо''тадилроқ Робинсон ҳам шундай қилади. "Сиз қила оладиган ягона нарса - етакчиларингиз учун ибодат қилиш, ва Худо охирида сизга хоҳлаган нарсангизни беради", деб хулоса қилади у.

*Хабарларга ко'ра, Трамп Эрон таҳдиди туфайли махфий самолёт алмашинувида овқатланиш юк машинасида яширинган*

*Трамп АҚШ қурол-ярог' етишмаслигини рад этади ва ма'лумот "сиздирувчилар" "овланаётганини" айтмоқда*

*Трамп учун Эрон уруши ҳақида огоҳлантирувчи белгилар ёниб турган учта жадвал*