4,5 миллион фунт стерлинглик космик марказни молиялаштиришнинг маъқулланиши бўйича саволлар туғилмоқда
АҚШнинг йирик компанияси билан боғлиқ бўлган Кейли лойиҳаси харажатларининг ярми ҳукумат гранти ҳисобидан қопланади.

**Космик марказни молиялаштириш учун 4,5 миллион фунт стерлинг ажратилиши маъқуллангани борасида саволлар туғилмоқда**
Space Test North маркази Кейли шаҳридаги Providence Park ҳудудида жойлашади.
Мухолифат партиялари Кейлидаги АҚШга тегишли космик синов марказини қўллаб-қувватлаш учун нега регенерация (ҳудудларни қайта тиклаш) бўйича жамоатчилик жамғармасидан 4,5 миллион фунт стерлинг миқдорида маблағ талаб қилинаётгани билан қизиқмоқда.
Брэдфорд кенгашининг Reform UK партияси бошчилигидаги ижроия қўмитаси Providence Park’даги Space Test North лойиҳаси учун грант ажратилишини маъқуллади, 9 миллион фунт стерлинглик лойиҳанинг қолган қисмини эса Йоркда рўйхатдан ўтган BSC Filters компанияси қоплайди.
BSC Filters компанияси АҚШда жойлашган ва 2025 йилда тахминан 8,1 миллиард доллар даромад кўрганини маълум қилган Dover Corporation таркибига киради.
Ушбу лойиҳа доирасида 50 та иш ўрни яратилиши кутилмоқда ва кенгаш раҳбарияти яқинда буни «Кейли интилиши керак бўлган айнан ўша имконият» деб атаб, қўллаб-қувватлади.
Бироқ, Уй-жой қурилиши, жамоалар ва маҳаллий ўз-ўзини бошқариш вазирлиги гранти орқали амалга оширилаётган ушбу инвестиция учта мухолифат гуруҳи депутатларида саволлар уйғотди.
Консерваторлар партиясидан депутат Раф Кон лойиҳа бўйича ўтказилган йиғилишда давлат томонидан молиялаштириш борасида хавотир билдирди.
«Грант ҳажми ва инвестициянинг улуши 50 фоизни ташкил этади — бу жуда ва жуда катта», деди у.
«Нега бу лойиҳа тўлиқ молиялаштирилмагани ёки ҳеч бўлмаганда инвесторлар томонидан молиялаштирилмаганини тушунишга қийналяпман».
У, шунингдек, лойиҳа муваффақиятсизликка учраган тақдирда, кенгаш қанча маблағни қайтариб олиши билан қизиқди.
Space Test North космик ва сунъий йўлдош қурилмалари учун махсус радиочастота ва экологик синовларни таклиф қилади.
Брэдфорд кенгашининг ижроия қўмитаси яқинда ушбу битимни имзолади.
Кейли Ист вакили, Лейбористлар партияси депутати Кэролайн Фирт шундай деди: «Бу Кейли учун ажойиб инвестиция имкониятидир.
«Менинг саволим шундан иборатки, ушбу муҳокамалар бошланган 2024 йилда бош компания 8,4 миллиард фунт стерлинг даромад кўрган бир пайтда, бу нисбатан жуда кам маблағдир.
«Нега бош компания буни ўзи молиялаштирмаяпти?»
Фирт, шунингдек, кенгаш расмийларидан грант ажратилганидан кейин нима бўлиши ва депутатлар ваъда қилинаётган фойдалар учун расмийлар ва компанияни қандай қилиб жавобгарликка тортиши мумкинлиги ҳақида сўради.
Кенгашнинг ҳудудий ривожланиш бўйича директори Дэвид Шеперднинг айтишича, марказ ҳозирда Англия шимолининг бошқа ҳеч бир жойида мавжуд бўлмаган хизматни тақдим этади.
«Аммо бу давлат инвестициясисиз амалга ошмайди», деди у.
«Бу Кейлининг муҳандислик соҳасидаги обрўсини қайта тиклайди ва Кейлини Буюк Британиянинг энг тез ривожланаётган саноатининг энг олдинги қаторига олиб чиқади».
Ижроия қўмитасига тақдим этилган ҳисоботда айтилишича, битимдаги ҳимоя чоралари бош компания кафолати, лойиҳа ускуналари хавфсизлиги, шунингдек, мониторинг ва маблағларни қайтариб олиш чораларини ўз ичига олади.
Кенгашнинг корпоратив ресурслар бўйича ижроия аъзоси Иэн Эглин йиғилишда ушбу битим «кенгаш учун хавфсиз» эканини, чунки маблағлар ҳукумат грантидан ажратилаётганини айтди.
Шу билан бирга, у қўшимча қилди: «Бу кенгаш учун паст хавф туғдиради, баъзида эса бизнес таваккал қилиши керак».
Кенгаш раҳбари ўринбосари Эндрю Жадсон шундай деди: «Бу Кейли интилиши керак бўлган айнан ўша имкониятдир, у туманга инвестициялар олиб киради, келажакнинг истиқболли тармоқларини қўллаб-қувватлайди ва малакали, яхши маош тўланадиган иш ўринларини яратади».
Йиғилишдан сўнг, Брэдфорд Мустақил гуруҳи раҳбари ўринбосари, депутат Иштиак Аҳмед кўпроқ аниқлик киритишга чақирди.
У Кейлига киритилаётган инвестицияларга «ҳеч қандай эътирози йўқлигини» айтди, бироқ кенгаш аҳоли бунинг эвазига нима олишини кўрсатиши кераклигини таъкидлади.
«Нега 4,524 миллион фунт стерлинг миқдоридаги давлат маблағлари зарур? Қандай хусусий молиялаштириш мавжуд эди ёки изланди? Ва давлат субсидиясисиз айнан нима амалга ошмай қолар эди?» деб сўради у.
«Аҳолига шунчаки бу 4,5 миллион фунт стерлинглик инвестиция эканини айтиш кифоя эмас. Уларга 4,5 миллион фунт стерлинг улар учун нима беришини кўрсатиш керак».

