Технология

Ўзбекистон Президенти сунъий интеллектни ривожлантириш учун янги устуворликларни белгилаб берди

Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёев сунъий интеллект учун янги устуворликларни белгилаб берди, унда ҳисоблаш инфратузилмаси, сунъий интеллектни жорий этиш, маълумотлар сифати ва ищи кучини ривожлантиришга эътибор қаратилди.

Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёев мамлакатнинг сунъий интеллект (СИ) экотизимининг ҳозирги ҳолати ва келажакдаги йўналиши ҳақидаги тақдимотни кўриб чиққандан сўнг, мамлакатнинг сунъий интеллект (СИ) ривожланишининг янги устувор йўналишларини белгилаб берди.

Президент матбуот хизмати хабарига кўра, тақдимотда ўсишнинг асосий йўналишлари таъкидланган: ҳисоблаш инфратузилмасини такомиллаштириш, СИнинг амалий қўлланилишини кенгайтириш ва инсон ресурсларини ривожлантириш.

Расмийлар таъкидлашича, Ўзбекистон сўнгги йилларда глобал СИ тайёрлик индексида 25 поғона юқорилаб, 62-ўринни эгаллади. Мамлакатнинг мақсади 2030-йилга келиб энг яхши 50 таликка киришдир. Бундан ташқари, режаларга СИ асосидаги дастурий маҳсулотлар ва хизматлар қийматини 1,5 миллиард АҚШ долларига етказиш, инфратузилмани кенгайтириш ва 200 дан ортиқ янги лойиҳаларни ишга тушириш киради.

Президент Мирзиёев СИнинг тез ривожланиши глобал ва минтақавий тенденцияларни доимий равишда кузатиб бориш, илғор технологияларни тезкор равишда жорий этиш ва янги ташаббусларни жорий этишни талаб қилишини таъкидлади.

Тақдимотнинг катта қисми ҳисоблаш инфратузилмасини кенгайтиришга бағишланди. Ўтган ой Рақамли ҳукумат маълумотлар марказида НВИДИА технологиясидан фойдаланадиган суперкомпютер ишга туширилди. Ушбу тизим глобал рейтингда 321-о'ринни эгаллади. Ишга туширилганидан бир ой о'тгач, ҳисоблаш кластери 90% қувватга етди, бу эса бундай ресурсларга бо'лган юқори талабни та'кидлайди.

О'збекистон замонавий ҳисоблаш инфратузилмасига 24 миллион АҚШ доллари сармоя киритди. Мавжуд ҳисоблаш кластерини янада кенгайтириш учун қо'шимча 70 миллион АҚШ доллари миқдорида таклиф киритилди. Тақдимотда шунингдек, молиялаштириш манбалари, ускуналарни етказиб бериш муддатлари ва хорижий инвесторларни жалб қилган ҳолда Қорақалпог'истонда ма'лумотлар марказини қуриш режалари батафсил баён қилинди.

Юқори сифатли ма'лумотлар базасини яратишга алоҳида э'тибор қаратилди. Президент вазирликлар ва давлат идораларига ма'лумотларнинг то'лиқлиги, аниқлиги ва интеграциясини та'минлаш орқали о'з ахборот ресурсларини инвентаризация қилишни буюрди. Уларга шунингдек, сун'ий интеллект тизимларининг самарали ишлаши учун зарур бо'лган секторга хос ма'лумотлар то'пламларини яратиш вазифаси юклатилган.

Жорий йил охирига келиб, иқтисодий ва ижтимоий соҳалардаги сун'ий интеллект лойиҳалари сони 100 тадан ошиши прогноз қилинмоқда. Ҳозирда сог'лиқни сақлаш, энергетика, транспорт, божхона ма'мурияти, юридик хизматлар, жамоат хавфсизлиги, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва геология каби турли соҳалар учун сун'ий интеллект ечимлари ишлаб чиқилмоқда.

Ушбу ташаббусларни қўллаб-қувватлаш учун ИТ Парк резидентлари, стартаплар ва 20 дан ортиқ сунъий интеллект лабораториялари билан ҳамкорлик кучайтирилади. Бу йил сунъий интеллектга йўналтирилган резидент компаниялар сони 300 га етиши, 2 триллион сўмлик хизматлар кўрсатиши ва 160 миллион АҚШ доллари миқдорида экспорт қилиши кутилмоқда.

Ищи кучини ривожлантириш яна бир асосий мавзу бўлди. 1,5 миллиондан ортиқ шахс ихтисослашган сунъий интеллект сертификатларини олди. Бундан ташқари, 900 нафар раҳбар, 3000 дан ортиқ давлат хизматчиси, 1000 нафар банк ходими ва 200 нафар маслаҳатчи сунъий интеллект бўйича ўқув дастурларини тамомлади.

Кейинги икки йил ичида ҳукумат "Беш миллион сунъий интеллект етакчиси" лойиҳасини тўлиқ амалга оширишни ва барча даражадаги талабалар, ўқитувчилар ва кенг жамоатчилик учун замонавий ўқув материалларини яратишни мақсад қилган.

Секторга оид хакатонлар ва танловлар Нукус, Самарқанд, Термиз, Бухоро, Фарғона, Андижон, Гулистон ва Жиззахда аллақачон бўлиб ўтган. "Энг яхши сунъий интеллект стартапи" танлови ҳам эълон қилинди. Президент амалдорларга мамлакатнинг барча ҳудудларида шунга ўхшаш тадбирларни ташкил этишни буюрди.

Тақдимотда шунингдек, вилоят ҳокимларининг сун'ий интеллект бо'йича маслаҳатчиларининг фаолияти ко'риб чиқилди. 500 нафар ариза берувчидан 222 нафар мутахассис танлаб олинди. Президент Мирзиёев халқаро та'лим ва замонавий технологик ко'никмаларга эга бо'лган ко'проқ ёш мутахассисларни жалб қилиш ва уларнинг ишини аниқ ко'рсаткичлар бо'йича баҳолаш муҳимлигини та'кидлади. Шунингдек, у маслаҳатчилар фаолияти ва лойиҳаларини кузатиб бориш учун махсус рақамли платформа яратишга ко'рсатма берди.

Халқаро ҳамкорлик ҳам та'кидланди. Расмийларнинг та'кидлашича, О'збекистоннинг Жаҳон сун'ий интеллект ҳамкорлик ташкилотига (ВАИСО) а'золиги илг'ор технологияларни жорий этиш, йирик тил моделларини ишлаб чиқиш, хорижий технология компаниялари ва илмий-тадқиқот муассасалари билан қо'шма лойиҳаларни амалга ошириш ва юқори малакали мутахассисларни тайёрлашга ёрдам беради.

Тақдимот якунида Президент ҳисоблаш имкониятларини кенгайтиришни давом эттириш, турли соҳаларда сун'ий интеллектни амалий қо'ллашни ошириш, ма'лумотлар сифатини ошириш, иқтидорли ёшлар ва стартапларни қо'ллаб-қувватлаш ва халқаро ҳамкорликни мустаҳкамлаш бо'йича ко'рсатмалар берди.